HaïtiHaïtiHaïtiHaïtiHaïtiHaïti

Schilderij DuvalierHaïtiaanse kunstenaars hebben de afgelopen decennia een eigen stempel gedrukt op de schilderkunst. Haïtiaanse primitieven en de door de voudou geinspireerde schilderijen van de Sen Soley groep zijn wereldwijd geliefd. Schilderkunst wordt Haïti echter vooral zichbaar op straat. Artistiek beschilderde taptaps en vrachtwagens en talloze muurschilderingen verlevendigen het straatbeeld.

Op deze pagina volgt meer informatie over de Haïtiaanse schilderkunst. Enkele interessante websites zijn:

Galerie Nader
Haitian art society
Muurschilderingen van de Sainte Trinité
Informatie van Bob Corbett over Haïtiaanse kunst


Audubon afbeeldingKunstschilder Audubon van Haïtiaanse afkomst
Bij het Londense veilinghuis Sotheby is in december 2010 een exemplaar van het beroemde The Birds of Amerika geveild. Het boek bevat niet minder dan 435 ingekleurde gravures van 1065 vogels. De vogels zijn levensecht en op ware grootte geschilderd door John James Audubon (1785 – 1851): een op Haïti geboren vogelkenner, kunstschilder en natuurbeschermer. In veel vroege publicaties over Audubon wordt ten onrechte vermeld dat hij in Louisiana is geboren.

John James Audubon werd op 25 april 1785 geboren in Les Cayes. Zijn moeder was Marie Rabin Fougère, een ongehuwde Creoolse (dat wil zeggen: op Haïti geboren) blanke vrouw, afkomstig uit een welvarende Franse familie die zich al vroeg in de achttiende eeuw op Saint Domingue had gevestigd. De familie Fougère was betrokken bij de slavenhandel in het noorden van Haïti. Daar ontmoette Marie Rabin in 1783 de afgezwaaide Franse kapitein Audubon van de Franse Koninklijke Marine.

In 1771 was Audubon naar Saint Domingue vertrokken om er zich te vestigen als handelaar in tropische producten zoals suiker, katoen, koffie en indigo. Hij beheerde plantages in Les Cayes en op het Ile a Vache. Toen Marie Rabin zwanger bleek te zijn, werd ze door haar familie verstoten. Samen met Audubon vertrok ze naar Les Cayes. Daar aangekomen werd hun zoon Jean-Jacques Fougere-Audubon geboren. Het gezin nam als gast zijn intrek in het plantagehuis van de heer Daniel Gelee.

In 1789 werd Marie Rabin gedood tijdens een slavenopstand. Ze was toen 25 jaar oud. Kapitein Audubon was op dat moment in Frankrijk. Jean Jacques wist samen met zijn broertje Bellony te ontkomen. Jean Jacques werd door zijn vader teruggehaald naar Frankrijk. In 1803 vertrok hij naar Amerika en nam daar de naam John James Audubon aan. Zijn koloniale afkomst verhulde hij zoveel als mogelijk. In zijn dagboek schrijft hij echter: "Naar het schijnt had mijn vader grote landgoederen op Saint Domingue. Mijn moeder volgde mijn vader, kort na mijn geboorte, naar het landgoed bij Les Cayes. Ze was een van de slachtoffers van de immer te betreuren opstand van de negeropstandelingen."

Audubon Birds of America website
Filmpje over Birds of America
XX-L vogelboek van excentrieke woudloper (artikel Reformatorisch Dagblad)

Audubon postzegel schandaal
Begin jaren zeventig bedacht Nicole Duvalier -Jean Claude's zus - samen met enkele handlangers een uitgekiend plan om veel geld te verdienen. Jean Claude werd zorgvuldig buiten het complot gehouden. Nicole liet in Rusland vijftien postzegels - in waarde variërend van vijf cent tot vijf gourdes - drukken met daarop afgebeeld de beroemde vogelgravures van Audubon. 

De serie postzegels werd als een bijzonder verzamelobject in 1975 op markt gebracht. In dat jaar was het 150 jaar geleden dat Audubons boek Birds of America werd uitgegeven. Om deze postzegels onder de aandacht van verzamelaars te brengen liet Nicole de zegels authentiek verklaren door de Zwitserse Filatelisten Vereniging. Dit deed ze door de staatsdrukkerij via omkoping een aparte uitgave van het staatsblad Le Moniteur te laten drukken, waarin de uitgave van de Audubon postzegels werd aangekondigd.

Deze uitgave was voor de Zwitserse vereniging reden om de postzegels aan te bevelen bij de verzamelaars.
Op Haïti werden postbeambten omgekocht om de zegels te voorzien van een eerstedag van uitgave stempel. Daarna werden ze via een tussenpersoon in Miami verkocht. Nicole verdiende hieraan $ 4 miljoen.
De fraude werd ontdekt op Haïti zelf. Een postzegelverzamelaar – die als advocaat op het ministerie van Handel werkte en verantwoordelijk was voor de uitgave van postzegels – kreeg een advertentie voor de Audubon-postzegels onder ogen. Hij sloeg alarm en maakte de zaak aanhangig bij de Filatelisten vereniging. Een internationale schandaal was geboren.

Om de gemoederen te sussen besloot Jean Claude Duvalier de rechtszaak openbaar te laten plaatsvinden. Het was de eerste rechtszaak die op Haïti rechtstreeks werd uitgezonden. Voor het oog van de natie erkenden verschillende zogenaamde 'betrokkenen' hun schuld. Ze werden veroordeeld tot forse celstraffen. Het waren echter voor het merendeel Duvalier aanhangers die op verzoek van Jean Claude de schuld op zich namen en hiervoor rijkelijk beloond werden. De hoofdrolspelers bleven buiten schot. Nicole's naam werd niet eens genoemd tijdens het proces.